top of page

İspanağın faydaları: Vitaminləri, kalorisi, qida dəyəri, növləri və düzgün seçilməsi

Aug 17
5 min read

İspanaq, tünd yaşıl yarpaqları, zərif teksturası və zəngin qida tərkibi ilə seçilən məşhur yarpaqlı tərəvəzlərdən biridir. İngilis dilində Spinach kimi tanınan ispanağın elmi adı Spinacia oleraceadır.

İspanaq Amaranthaceae, yəni Amarantkimilər fəsiləsinə aid bitkidir. Əvvəllər ispanaq Chenopodiaceae, yəni Şorakimilər fəsiləsinə aid edilirdi.

İspanaq əsasən yarpaqları üçün yetişdirilir. Gənc yarpaqları çiy halda salatlarda, daha iri yarpaqları isə müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilə bilər.

İspanaq çiy, buxarda hazırlanmış, qaynadılmış, qovrulmuş və müxtəlif yeməklərin tərkibində istifadə olunur.

İspanaq nədir?

İspanaq, elmi adı Spinacia oleracea, yarpaqları yeyilən bir tərəvəz bitkisidir.

Bitki sərin və mülayim iqlimlərdə yaxşı inkişaf edir.

İspanağın yarpaqları sortundan asılı olaraq hamar və ya qırışıq formada ola bilər.

Gənc ispanaq yarpaqları daha zərif və yumşaq olur.

İspanaq salatlarda, şorbalarda, yumurta yeməklərində, qarnirlərdə, xəmir məmulatlarında və müxtəlif isti yeməklərdə geniş istifadə edilir.

İspanağın əsas faydaları

1. K vitamini ilə zəngindir

İspanaq K vitamini ilə zəngin tərəvəzlərdən biridir.

K vitamini normal qan laxtalanmasına və sümüklərin normal fəaliyyətinə töhfə verir.

2. A vitamini mənbəyidir

İspanaqda beta-karotin və digər karotenoidlər mövcuddur.

Beta-karotin orqanizmdə A vitamininə çevrilə bilər.

A vitamini normal görmə qabiliyyətinin, immun sisteminin və dəri ilə selikli qişaların normal fəaliyyətinin qorunmasında rol oynayır.

3. Folat ehtiva edir

İspanaq folat, yəni B9 vitamini ehtiva edir.

Folat normal qan yaranmasına və hüceyrə bölünməsi prosesinə töhfə verir.

4. C vitamini ehtiva edir

İspanağın tərkibində C vitamini də mövcuddur.

C vitamini immun sisteminin normal fəaliyyətində, kollagenin normal yaranmasında və hüceyrələrin oksidləşdirici stressdən qorunmasında rol oynayır.

5. Pəhriz lifi ehtiva edir

İspanaq pəhriz lifi mənbəyidir.

Lif balanslı qidalanmanın vacib hissəsidir və həzm sisteminin normal fəaliyyətində rol oynayır.

6. Bitki mənşəli antioksidant birləşmələr ehtiva edir

İspanağın tərkibində lutein, zeaksantin, beta-karotin və müxtəlif polifenollar kimi bitki mənşəli birləşmələr mövcuddur.

Bu maddələrin miqdarı ispanağın sortuna, yetişmə mərhələsinə və saxlanma şəraitinə görə dəyişə bilər.

7. Mineral maddələr ehtiva edir

İspanağın tərkibində kalium, maqnezium, dəmir və digər mineral maddələr müəyyən miqdarda mövcuddur.

İspanaqda dəmir olsa da, bitki mənşəli dəmirin mənimsənilməsi heyvani mənbələrdəki dəmirdən fərqlidir.

İspanağın C vitamini ehtiva edən məhsullarla birlikdə istehlak edilməsi dəmirin mənimsənilməsinə kömək edə bilər.

İspanaq neçə kaloridir?

İspanaq aşağı kalorili tərəvəzlərdən biridir.

100 qram çiy ispanaqda təxminən 23 kalori ola bilər.

Bişirmə zamanı su itkisi səbəbindən 100 qram bişmiş ispanağın qida maddələrinin konsentrasiyası daha yüksək görünə bilər.

Yağ, qaymaq, pendir və digər inqrediyentlərin əlavə edilməsi yeməyin ümumi kalorisini artırır.

İspanağın vitamin və mineral tərkibi

İspanaq müxtəlif qida maddələri ehtiva edir:

K vitamini

A vitamini

C vitamini

Folat

B6 vitamini

E vitamini

Kalium

Maqnezium

Dəmir

Kalsium

Manqan

Fosfor

Pəhriz lifi

Beta-karotin

Lutein

Zeaksantin

Polifenollar

Digər bitki mənşəli birləşmələr

Qida tərkibi ispanağın sortuna, yetişmə mərhələsinə, saxlanma şəraitinə və hazırlanma üsuluna görə dəyişə bilər.

İspanağın dadı necədir?

İspanağın dadı adətən:

Yüngül

Yaşıl bitkilərə xas

Bir qədər torpaqvari

Zərif

Azacıq acı

ola bilər.

Gənc ispanaq yarpaqları daha yumşaq və zərif dada malikdir.

Bişirildikdə yarpaqlar xeyli kiçilir və daha yumşaq tekstura alır.

İspanağın əsas növləri

İspanağın müxtəlif sortları mövcuddur.

Sortlar əsasən:

Yarpağın formasına

Yarpağın qalınlığına

Rənginə

Qırışıq və ya hamar olmasına

Yetişmə müddətinə

İqlimə uyğunlaşmasına

görə fərqlənə bilər.

Hamar yarpaqlı ispanaq

Hamar və nisbətən nazik yarpaqlara malikdir.

Yumaq və hazırlamaq daha asan olduğuna görə təzə salatlarda və müxtəlif yeməklərdə geniş istifadə olunur.

Qırışıq yarpaqlı ispanaq

Yarpaqları daha qalın və qırışıq olur.

Əsasən bişirilərək müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilir.

Baby spinach

Gənc ispanaq yarpaqları daha kiçik, yumşaq və zərif olur.

Salatlarda və sendviçlərdə çiy halda istifadə üçün xüsusilə uyğundur.

Təzə ispanaq necə seçilir?

İspanaq seçərkən yarpaqların rənginə, təravətinə və teksturasına diqqət etmək lazımdır.

Rəngi

Təzə ispanaq yarpaqları canlı və tünd yaşıl rəngdə olmalıdır.

Saralmış və solğun yarpaqlar məhsulun təzəliyinin azaldığını göstərə bilər.

Yarpaqların vəziyyəti

Yarpaqlar təravətli və nisbətən möhkəm olmalıdır.

Çox yumşalmış, selikli və ya su itirmiş yarpaqlardan uzaq durmaq daha yaxşıdır.

Qoxusu

Təzə ispanaq yüngül təbii tərəvəz qoxusuna malik olur.

Kəskin və xoşagəlməz qoxu məhsulun xarab olmasına işarə edə bilər.

İspanaq necə yetişdirilir?

İspanaq sərin hava şəraitini sevən tərəvəzlərdəndir.

Bitki yaxşı drenajlı, münbit torpaqda və kifayət qədər günəş işığı alan şəraitdə inkişaf edir.

İspanaq toxumdan yetişdirilir.

Bitkinin yarpaqları böyüdükcə yığılır.

Gənc yarpaqlar salatlar üçün, daha iri yarpaqlar isə bişirilmiş yeməklər üçün istifadə edilə bilər.

İspanaq necə yeyilir?

İspanaq istifadə edilməzdən əvvəl yaxşı yuyulmalıdır.

Torpaq və digər çirklərin tam təmizlənməsi üçün yarpaqlar diqqətlə yuyulmalıdır.

İspanaq:

Çiy

Buxarda hazırlanmış

Qaynadılmış

Qovrulmuş

Sobada bişirilmiş

formada istifadə edilə bilər.

İspanaq necə istifadə olunur?

Salatlarda

Gənc ispanaq yarpaqları müxtəlif salatlarda çiy halda istifadə edilə bilər.

Şorbalarda

İspanaq tərəvəz və kremli şorbaların hazırlanmasında istifadə olunur.

Yumurta yeməklərində

İspanaq omlet, qayğanaq və digər yumurta yeməklərinə əlavə edilə bilər.

Xəmir məmulatlarında

İspanaq piroq, börek, kətə və müxtəlif xəmir məmulatlarının içliyində istifadə edilə bilər.

Qarnirlərdə

Qısa müddət bişirilmiş ispanaq ət, toyuq və balıq yeməklərinin yanında təqdim edilə bilər.

Smoothie-lərdə

Gənc ispanaq yarpaqları meyvə və digər tərəvəzlərlə birlikdə smoothie hazırlanmasında istifadə edilə bilər.

İspanaq hansı tərəvəz və meyvələrlə yaxşı uyğunlaşır?

İspanaq müxtəlif məhsullarla yaxşı uyğunlaşır:

İspanaq + alma

İspanaq + banan

İspanaq + portağal

İspanaq + limon

İspanaq + pomidor

İspanaq + xiyar

İspanaq + kök

İspanaq + avokado

İspanaq + brokoli

İspanaq + göyərti

İspanaq və pazı eynidir?

Xeyr.

İspanaq və pazı fərqli bitkilərdir.

İspanaq Spinacia oleracea növünə, pazı isə Beta vulgaris növünə aiddir.

Hər ikisi yarpaqlı tərəvəz olsa da, yarpaqlarının forması, saplaqlarının quruluşu və dadı fərqlidir.

İspanaq uşaqlar üçün uyğundurmu?

Bişirilmiş və yaşa uyğun hazırlanmış ispanaq uşaqların qidalanmasına daxil edilə bilər.

Kiçik uşaqlara təqdim edilərkən yaxşı yuyulmalı, yumşaq bişirilməli və yaşa uyğun formada hazırlanmalıdır.

İlk dəfə təqdim edilərkən kiçik porsiya ilə başlamaq məqsədəuyğundur.

İspanaq alarkən nələrə diqqət etmək lazımdır?

Təzə ispanaq seçərkən:

Canlı yaşıl yarpaqlara üstünlük verin.

Saralmış yarpaqları olan məhsullardan uzaq durun.

Selikli və çox yumşalmış yarpaqları seçməyin.

Quru və solmuş yarpaqlardan uzaq durun.

Kəskin və xoşagəlməz qoxusu olmayan məhsullara üstünlük verin.

Torpaq və digər çirklərin asanlıqla təmizlənə biləcəyinə diqqət edin.

İspanaq necə saxlanmalıdır?

Təzə ispanaq soyuducuda saxlanmalıdır.

Yarpaqları istifadə etməzdən əvvəl yumaq daha məqsədəuyğundur.

İspanaq artıq nəmliklə saxlanıldıqda daha tez xarab ola bilər.

Buna görə soyuducuda saxlayarkən yarpaqların mümkün qədər quru qalması məqsədəuyğundur.

Kəsilmiş və ya hazırlanmış ispanaq qapalı qabda soyuducuda saxlanmalı və mümkün qədər tez istifadə edilməlidir.

İspanağı uzunmüddətli saxlamaq üçün dondurmaq da mümkündür.

Bakı və Abşeronda təzə ispanaq sifarişi

İspanaq K vitamini, A vitamini, C vitamini, folat, pəhriz lifi və müxtəlif bitki mənşəli birləşmələri ilə seçilən yarpaqlı tərəvəzlərdən biridir.

Cənnət Meyvələri olaraq Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzlərin onlayn sifarişini təqdim edirik.

İspanaq və digər təzə tərəvəzlərə baxmaq və sifariş etmək üçün veb saytımıza daxil ola bilərsiniz:

Məhsullarınızı onlayn seçin, sifarişinizi rahat şəkildə tamamlayın və təzə meyvə-tərəvəzləri ünvanınıza çatdırılma ilə əldə edin.

İspanaq haqqında tez-tez verilən suallar

İspanaq nədir?

İspanaq Spinacia oleracea növünə aid yarpaqları yeyilən tərəvəzdir.

İspanağın faydaları nələrdir?

İspanaq K vitamini, A vitamini, C vitamini, folat, pəhriz lifi, kalium, maqnezium və müxtəlif bitki mənşəli birləşmələr ehtiva edir.

İspanaq neçə kaloridir?

100 qram çiy ispanaqda təxminən 23 kalori ola bilər.

İspanaqda hansı vitaminlər var?

İspanaq xüsusilə K vitamini, A vitamini, C vitamini və folatla zəngindir.

İspanaq çiy yeyilə bilərmi?

Bəli. Yaxşı yuyulmuş gənc ispanaq yarpaqları salatlarda və digər yeməklərdə çiy halda istifadə edilə bilər.

İspanaq necə seçilir?

Təzə ispanağın yarpaqları canlı yaşıl, təravətli və seliksiz olmalıdır.

İspanaq necə saxlanılır?

İspanaq soyuducuda saxlanmalıdır. Yarpaqların artıq nəmdən qorunması saxlanma müddətinə müsbət təsir edə bilər.

İspanaq və pazı eynidir?

Xeyr. İspanaq və pazı fərqli bitkilərdir və müxtəlif botaniki növlərə aiddirlər.

Nəticə

İspanaq, Spinacia oleracea növünə aid, tünd yaşıl yarpaqları ilə seçilən qida dəyəri yüksək yarpaqlı tərəvəzlərdən biridir.

K vitamini, A vitamini, C vitamini, folat, pəhriz lifi, kalium, maqnezium, lutein, zeaksantin və digər bitki mənşəli birləşmələr ehtiva edən ispanaq salatlarda, şorbalarda, yumurta yeməklərində, xəmir məmulatlarında, qarnirlərdə və müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilə bilər.

Təzə ispanaq və digər meyvə-tərəvəz məhsullarını Cənnət Meyvələri onlayn mağazasından sifariş edə bilərsiniz.

Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzləri rahatlıqla onlayn sifariş edin.

 
 
 

Recent Posts

See All

Comments

Rated 0 out of 5 stars.
No ratings yet

Add a rating
bottom of page