top of page

Brokolinin faydaları: Vitaminləri, kalorisi, qida dəyəri, növləri və düzgün seçilməsi

Aug 17
5 min read

Brokoli, yaşıl rəngi, sıx çiçək qrupları və özünəməxsus dadı ilə seçilən Kələmkimilər fəsiləsinə aid məşhur tərəvəzlərdən biridir. İngilis dilində Broccoli kimi tanınan brokolinin elmi adı Brassica oleracea var. italicadır.

Brokoli Brassicaceae, yəni Kələmkimilər fəsiləsinə daxildir. Kələm, gül kələmi, Brüssel kələmi və digər bəzi tərəvəzlər də eyni bitki növü ilə əlaqəlidir.

Brokolinin əsas yeməli hissəsi tam açılmamış çiçək qönçələrindən və onların saplaqlarından ibarətdir. Yaşıl rəng ən çox yayılmış olsa da, bənövşəyi və digər rəngli sortları da mövcuddur.

Brokoli həm çiy, həm də bişirilmiş halda istifadə edilə bilər. Salatlarda, şorbalarda, qarnirlərdə, tərəvəz yeməklərində, makaronlarda və müxtəlif isti yeməklərdə geniş istifadə olunur.

Brokoli nədir?

Brokoli, Brassica oleracea var. italica, Kələmkimilər fəsiləsinə aid tərəvəzdir.

Brokolinin baş hissəsi çoxsaylı kiçik, sıx yerləşmiş çiçək qönçələrindən ibarətdir.

Bitkinin həm çiçək qrupları, həm də saplağı yeməli hesab olunur.

Brokoli sərin və mülayim iqlimlərdə yaxşı inkişaf edir.

Brokolinin əsas faydaları

1. C vitamini mənbəyidir

Brokoli C vitamini ilə zəngin tərəvəzlərdən biridir.

C vitamini immun sisteminin normal fəaliyyətində, kollagenin normal yaranmasında və hüceyrələrin oksidləşdirici stressdən qorunmasında rol oynayır.

2. K vitamini ehtiva edir

Brokoli K vitamini ehtiva edir.

K vitamini normal qan laxtalanmasına və sümüklərin normal fəaliyyətinə töhfə verir.

3. Pəhriz lifi mənbəyidir

Brokoli yaxşı pəhriz lifi mənbəyidir.

Lif balanslı qidalanmanın vacib hissəsidir və həzm sisteminin normal fəaliyyətində rol oynayır.

4. Folat ehtiva edir

Brokolinin tərkibində folat, yəni B9 vitamini müəyyən miqdarda mövcuddur.

Folat normal qan yaranmasına və hüceyrə bölünməsi prosesinə töhfə verir.

5. Bitki mənşəli bioaktiv birləşmələr ehtiva edir

Brokoli Kələmkimilər fəsiləsinə aid tərəvəzlər kimi qlükozinolatlar və digər bitki mənşəli bioaktiv birləşmələr ehtiva edir.

Brokolinin tərkibində sulforafan əmələ gəlməsində iştirak edən qlükozinolatlardan biri olan qlüko­rafanin də mövcuddur.

Bu maddələrin miqdarı sortdan, yetişmə mərhələsindən və hazırlanma üsulundan asılı olaraq dəyişə bilər.

6. Aşağı kalorilidir

Brokoli nisbətən aşağı kalorili tərəvəzlərdəndir.

Yüksək su tərkibi və pəhriz lifi onu gündəlik qidalanmada müxtəlif yeməklər üçün uyğun seçimlərdən birinə çevirir.

Brokoli neçə kaloridir?

Brokoli aşağı kalorili tərəvəzlərdən biridir.

100 qram çiy brokolidə təxminən 34 kalori ola bilər.

Hazırlanma üsulu və əlavə edilən yağ, sous və digər inqrediyentlər yeməyin ümumi enerji dəyərini artıra bilər.

Brokolinin vitamin və mineral tərkibi

Brokoli müxtəlif qida maddələri ehtiva edir:

C vitamini

K vitamini

Folat

B6 vitamini

A vitamini ilə əlaqəli karotenoidlər

E vitamini

Kalium

Kalsium

Maqnezium

Fosfor

Manqan

Dəmir

Pəhriz lifi

Qlükozinolatlar

Polifenollar

Digər bitki mənşəli birləşmələr

Qida tərkibi brokolinin sortuna, yetişmə dərəcəsinə və bişirilmə üsuluna görə dəyişə bilər.

Brokolinin dadı necədir?

Brokolinin dadı adətən:

Yüngül kəskin

Tərəvəzə xas

Bir qədər şirin

Yüngül acı

Təravətləndirici

olur.

Çiy brokoli daha xırtıldayan teksturaya malikdir.

Buxarda və ya qısa müddət bişirildikdə isə daha yumşaq olur.

Həddindən artıq bişirildikdə brokolinin teksturası çox yumşala və kələmi xatırladan daha güclü qoxu və dada malik ola bilər.

Brokolinin əsas növləri

Brokolinin müxtəlif sort və becərilən formaları mövcuddur.

Sortlar əsasən:

Başın formasına

Rənginə

Ölçüsünə

Çiçək qönçələrinin sıxlığına

Saplağın uzunluğuna

Yetişmə müddətinə

görə fərqlənə bilər.

Adi yaşıl brokoli

Ən geniş yayılmış brokoli növüdür.

Tünd və ya açıq yaşıl rəngdə sıx çiçək qruplarına malik olur.

Bənövşəyi brokoli

Bənövşəyi rəngli brokoli bəzi təbii bitki piqmentləri ilə əlaqəli rəngə malikdir.

Bişirildikdə rəngi dəyişə bilər.

Brokkolini

Brokkolini brokoli ilə Çin kələminin müəyyən xüsusiyyətlərini birləşdirən hibrid tərəvəzdir.

Daha uzun və nazik saplaqlara malik olur və həm çiçək qrupları, həm də saplağı istifadə edilə bilər.

Təzə brokoli necə seçilir?

Brokoli seçərkən rənginə, çiçək qönçələrinin vəziyyətinə və saplağın möhkəmliyinə diqqət etmək lazımdır.

Rəngi

Təzə brokoli adətən canlı yaşıl rəngdə olur.

Saralmış və ya çox solğun çiçək qrupları məhsulun daha uzun müddət saxlandığını göstərə bilər.

Çiçək qönçələri

Brokolinin çiçək qönçələri sıx və bağlı olmalıdır.

Açılmış sarı çiçəklərin çox olması məhsulun artıq yetişməyə başladığını göstərə bilər.

Saplağı

Saplaq möhkəm və dolğun olmalıdır.

Çox yumşaq, qurumuş və ya selikli saplaq təzəliyin azaldığını göstərə bilər.

Brokoli necə yetişdirilir?

Brokoli sərin və mülayim iqlimlərdə yaxşı inkişaf edir.

Bitkinin sağlam böyüməsi üçün günəş işığı, su və münbit torpaq lazımdır.

Brokoli toxumdan və ya şitildən yetişdirilə bilər.

Bitki böyüdükdən sonra əsas çiçək qrupları formalaşır.

Çiçəklər tam açılmadan əvvəl brokoli yığılır.

Brokoli necə yeyilir?

Brokoli istifadə edilməzdən əvvəl yaxşı yuyulmalıdır.

Brokoli:

Çiy

Buxarda bişirilmiş

Qaynadılmış

Sobada hazırlanmış

Qril edilmiş

qovrulmuş formada istifadə edilə bilər.

Çiy brokoli salatlarda və tərəvəz boşqablarında istifadə edilə bilər.

Brokoli necə istifadə olunur?

Salatlarda

Çiy və ya qısa müddət bişirilmiş brokoli müxtəlif salatlarda istifadə edilə bilər.

Şorbalarda

Brokoli tərəvəz və qaymaqlı şorbaların hazırlanmasında geniş istifadə olunur.

Qarnirlərdə

Buxarda bişirilmiş brokoli ət, toyuq və balıq yeməklərinin yanında qarnir kimi təqdim edilə bilər.

Sobada

Brokoli zeytun yağı və müxtəlif ədviyyatlarla birlikdə sobada hazırlana bilər.

Makaron və düyü yeməklərində

Brokoli makaron, düyü və digər tərəvəzlərlə birlikdə istifadə edilə bilər.

Smoothie və tərəvəz içkilərində

Bəzi insanlar brokolini müxtəlif tərəvəz və meyvələrlə birlikdə smoothie və yaşıl içkilərə əlavə edirlər.

Brokoli hansı tərəvəz və meyvələrlə yaxşı uyğunlaşır?

Brokoli müxtəlif məhsullarla yaxşı uyğunlaşır:

Brokoli + kök

Brokoli + kartof

Brokoli + soğan

Brokoli + sarımsaq

Brokoli + bibər

Brokoli + pomidor

Brokoli + gül kələmi

Brokoli + limon

Brokoli + alma

Brokoli + göyərti

Brokoli və gül kələmi eynidir?

Xeyr.

Brokoli və gül kələmi fərqli tərəvəzlərdir, lakin hər ikisi Brassica oleracea növünün müxtəlif formalarıdır.

Brokoli adətən yaşıl rəngdə olur və sıx çiçək qönçələrinə malikdir.

Gül kələminin yeməli hissəsi isə əsasən sıx şəkildə formalaşmış ağ və ya krem rəngli çiçək qruplarıdır.

Hər ikisi Brassicaceae fəsiləsinə daxildir.

Brokoli uşaqlar üçün uyğundurmu?

Bişirilmiş və yumşaldılmış brokoli yaşa uyğun şəkildə uşaqların qidalanmasına daxil edilə bilər.

Kiçik uşaqlara verilərkən brokoli yumşaq hazırlanmalı və yaşa uyğun ölçüdə təqdim edilməlidir.

İlk dəfə təqdim edilərkən kiçik porsiya ilə başlamaq məqsədəuyğundur.

Brokoli alarkən nələrə diqqət etmək lazımdır?

Təzə brokoli seçərkən:

Canlı yaşıl rəngli məhsullara üstünlük verin.

Çiçək qönçələrinin sıx və bağlı olmasına diqqət edin.

Möhkəm saplaqlı brokoliləri seçin.

Çox saralmış məhsullardan uzaq durun.

Selikli və yumşalmış hissələri olan brokolini seçməyin.

Kif və ciddi qaralma əlamətləri olan məhsullardan uzaq durun.

Brokoli necə saxlanmalıdır?

Təzə brokoli soyuducuda saxlanmalıdır.

Brokolini istifadə etməzdən əvvəl yumaq daha məqsədəuyğundur.

Əlavə nəmlik saxlanma müddətini azalda bildiyi üçün brokoli soyuducuda mümkün qədər quru saxlanmalıdır.

Kəsilmiş və ya hazırlanmış brokoli qapalı qabda soyuducuda saxlanmalı və mümkün qədər tez istifadə edilməlidir.

Brokoli uzunmüddətli saxlama üçün dondurula bilər.

Bakı və Abşeronda təzə brokoli sifarişi

Brokoli C vitamini, K vitamini, folat, pəhriz lifi və müxtəlif bitki mənşəli birləşmələri ilə seçilən faydalı tərəvəzlərdən biridir.

Cənnət Meyvələri olaraq Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzlərin onlayn sifarişini təqdim edirik.

Brokoli və digər təzə tərəvəzlərə baxmaq və sifariş etmək üçün veb saytımıza daxil ola bilərsiniz:

Məhsullarınızı onlayn seçin, sifarişinizi rahat şəkildə tamamlayın və təzə meyvə-tərəvəzləri ünvanınıza çatdırılma ilə əldə edin.

Brokoli haqqında tez-tez verilən suallar

Brokoli nədir?

Brokoli Brassica oleracea var. italica formasına aid Kələmkimilər fəsiləsindən olan tərəvəzdir.

Brokolinin faydaları nələrdir?

Brokoli C vitamini, K vitamini, folat, pəhriz lifi, kalium və müxtəlif bitki mənşəli bioaktiv birləşmələr ehtiva edir.

Brokoli neçə kaloridir?

100 qram çiy brokolidə təxminən 34 kalori ola bilər.

Brokolidə hansı vitaminlər var?

Brokoli xüsusilə C vitamini, K vitamini, folat və B6 vitamini ehtiva edir.

Brokoli çiy yeyilə bilərmi?

Bəli. Yaxşı yuyulmuş brokoli çiy halda salatlarda və tərəvəz boşqablarında istifadə edilə bilər.

Brokoli necə seçilir?

Təzə brokolinin çiçək qönçələri sıx, rəngi canlı yaşıl, saplağı isə möhkəm olmalıdır.

Brokoli necə saxlanılır?

Brokoli soyuducuda saxlanmalıdır. Uzunmüddətli saxlama üçün uyğun şəkildə dondurmaq da mümkündür.

Brokoli və gül kələmi eynidir?

Xeyr. Onlar fərqli tərəvəzlərdir, lakin hər ikisi Brassica oleracea növünə və Brassicaceae fəsiləsinə daxildir.

Nəticə

Brokoli, Brassica oleracea var. italica formasına aid, yaşıl çiçək qönçələri və möhkəm saplağı ilə seçilən məşhur tərəvəzdir.

C vitamini, K vitamini, folat, pəhriz lifi, kalium, qlükozinolatlar və digər bitki mənşəli birləşmələr ehtiva edən brokoli çiy halda, buxarda, sobada, şorbalarda, salatlarda və müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilə bilər.

Təzə brokoli və digər meyvə-tərəvəz məhsullarını Cənnət Meyvələri onlayn mağazasından sifariş edə bilərsiniz.

Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzləri rahatlıqla onlayn sifariş edin.

 
 
 

Recent Posts

See All

Comments

Rated 0 out of 5 stars.
No ratings yet

Add a rating
bottom of page