Bibərin faydaları: Vitaminləri, kalorisi, qida dəyəri, növləri və düzgün seçilməsi
Bibər, müxtəlif rəngləri, formaları, dadları və istifadə imkanları ilə seçilən ən məşhur tərəvəzlərdən biridir. İngilis dilində Pepper kimi tanınan bibərin elmi adı Capsicum annuum və digər Capsicum növləri ilə əlaqəlidir.
Bibər Solanaceae, yəni Badımçiçəklilər fəsiləsinə aid bitkilər qrupuna daxildir. Pomidor, kartof və badımcan da eyni botaniki fəsiləyə daxildir.
Bibərlər yaşıl, qırmızı, sarı, narıncı, bənövşəyi və digər rənglərdə ola bilər. Dadına görə şirin bibərlər və acı bibərlər kimi müxtəlif qruplara ayrılır.
Bibər çiy halda, salatlarda, yeməklərdə, qril üzərində, sobada, dolmalarda, souslarda və müxtəlif konserv məhsullarında geniş istifadə edilir.
Bibər nədir?
Bibər, Capsicum cinsinə aid bitkilərin yeməli meyvəsidir.
Botaniki baxımdan bibər meyvə hesab olunur, çünki çiçəkdən inkişaf edir və toxumları meyvənin daxilində yerləşir.
Lakin gündəlik qidalanmada və mətbəxdə bibər tərəvəz kimi istifadə edilir.
Bibərin dadı sortundan asılı olaraq şirin, turşməzə və ya çox acı ola bilər.
Şirin bibərlərdə kapsaisin miqdarı çox aşağı olur və ya olmur. Acı bibərlərdə isə kapsaisin daha yüksək miqdarda ola bilər.
Bibərin əsas faydaları
1. C vitamini mənbəyidir
Xüsusilə yetişmiş qırmızı bibər C vitamini ilə zəngin tərəvəzlərdən biridir.
C vitamini immun sisteminin normal fəaliyyətində, kollagenin normal yaranmasında və hüceyrələrin oksidləşdirici stressdən qorunmasında rol oynayır.
2. A vitamini ilə əlaqəli karotenoidlər ehtiva edir
Qırmızı və narıncı bibərlərdə beta-karotin və digər karotenoidlər müəyyən miqdarda mövcuddur.
Beta-karotin orqanizmdə A vitamininə çevrilə bilən karotenoidlərdən biridir.
A vitamini normal görmə qabiliyyətinin və immun sisteminin normal fəaliyyətinin qorunmasına töhfə verir.
3. Antioksidant birləşmələr ehtiva edir
Bibərin müxtəlif rənglərində C vitamini, karotenoidlər və flavonoidlər daxil olmaqla müxtəlif bitki mənşəli birləşmələr mövcuddur.
Bu maddələrin miqdarı bibərin növünə və yetişmə dərəcəsinə görə dəyişə bilər.
4. Pəhriz lifi ehtiva edir
Bibər müəyyən miqdarda pəhriz lifi ehtiva edir.
Lif balanslı qidalanmanın vacib hissəsidir və həzm sisteminin normal fəaliyyətində rol oynayır.
5. Folat ehtiva edir
Bibərdə folat, yəni B9 vitamini müəyyən miqdarda mövcuddur.
Folat normal qan yaranmasına və hüceyrə bölünməsi prosesinə töhfə verir.
6. Aşağı kalorili tərəvəzdir
Bibər nisbətən aşağı kalorili tərəvəzlərdən biridir.
Yüksək su tərkibi və rəngarəng görünüşü onu salat və müxtəlif yüngül yeməklər üçün əlverişli məhsula çevirir.
Bibər neçə kaloridir?
Bibərin kalori miqdarı rəngindən və sortundan asılı olaraq müəyyən qədər dəyişə bilər.
100 qram təzə şirin bibərdə təxminən 20–35 kalori ola bilər.
Qırmızı bibər yetişmə səviyyəsinə görə yaşıl bibərdən daha şirin dada malik ola bilər.
Bibər yağda qızardıldıqda və ya yüksək kalorili souslarla hazırlandıqda yeməyin ümumi kalori miqdarı artır.
Bibərin vitamin və mineral tərkibi
Bibər müxtəlif qida maddələri ehtiva edir:
C vitamini
A vitamini ilə əlaqəli karotenoidlər
B6 vitamini
Folat
K vitamini
E vitamini
Kalium
Maqnezium
Manqan
Fosfor
Pəhriz lifi
Beta-karotin
Digər karotenoidlər
Flavonoidlər
Qida tərkibi bibərin rənginə, sortuna və yetişmə dərəcəsinə görə dəyişə bilər.
Bibərin dadı necədir?
Bibərin dadı növündən asılıdır.
Şirin bibər:
Şirin
Şirəli
Təravətləndirici
Yüngül aromatik
xüsusiyyətlərə malik ola bilər.
Acı bibər isə tərkibindəki kapsaisin səbəbindən:
Acı
Kəskin
İsti
ədviyyəli dada malik olur.
Bibərin əsas növləri
Bibərin çoxsaylı sortları mövcuddur.
Sortlar əsasən:
Rənginə
Formasına
Ölçüsünə
Acılıq səviyyəsinə
Şirinliyinə
Qabığının qalınlığına
Yetişmə müddətinə
İstifadə məqsədinə
görə fərqlənə bilər.
Yaşıl bibər
Yaşıl bibər adətən tam yetişməmiş bibərdir.
Dadında daha çox bitkiyə xas və yüngül acı notlar ola bilər.
Salatlarda, yeməklərdə və dolmalarda geniş istifadə olunur.
Qırmızı bibər
Qırmızı bibər yetişmiş şirin bibərlərdən biridir.
Yaşıl bibərlə müqayisədə daha şirin və yumşaq dada malik ola bilər.
Sarı bibər
Sarı bibər parlaq rəngi və şirin dadı ilə seçilir.
Salatlarda, qril yeməklərində və müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilir.
Narıncı bibər
Narıncı bibər şirin və şirəli teksturaya malik ola bilər.
Rəngi əsasən karotenoid piqmentlərlə əlaqəlidir.
Acı bibər
Acı bibərlərin müxtəlif formaları və acılıq səviyyələri mövcuddur.
Onlardan sous, turşu, ədviyyat və müxtəlif yeməklərin hazırlanmasında istifadə edilir.
Təzə bibər necə seçilir?
Bibər seçərkən rənginə, möhkəmliyinə və qabığının vəziyyətinə diqqət etmək lazımdır.
Rəngi
Təzə bibər sortuna uyğun canlı və parlaq rəngə malik olmalıdır.
Yaşıl bibər canlı yaşıl, qırmızı bibər isə parlaq qırmızı rəngdə ola bilər.
Möhkəmliyi
Təzə bibər dolğun və möhkəm olmalıdır.
Çox yumşaq və büzüşmüş bibərlər su itirmiş ola bilər.
Qabığın vəziyyəti
Qabıq hamar və sağlam görünməlidir.
Kif, çürümə və ciddi zədələr olmamalıdır.
Saplağı
Təzə bibərin saplağı adətən yaşıl və nisbətən təravətli görünür.
Çox qurumuş və qaralmış saplaq uzun müddət saxlanma əlaməti ola bilər.
Bibər necə yetişdirilir?
Bibər isti iqlimi sevən bitkilərdəndir.
Bitkinin sağlam inkişafı üçün günəş işığı, su və münbit torpaq lazımdır.
Bibər adətən toxumdan və ya şitildən yetişdirilir.
Çiçəklərdən inkişaf edən meyvələr əvvəlcə yaşıl olur və yetişdikcə sortundan asılı olaraq qırmızı, sarı, narıncı və digər rənglərə çevrilə bilər.
Bibər necə yeyilir?
Bibər istifadə edilməzdən əvvəl yaxşı yuyulmalıdır.
Şirin bibər:
Çiy
Qızardılmış
Sobada bişirilmiş
Qril üzərində hazırlanmış
Qaynadılmış
Dolma şəklində
istifadə edilə bilər.
Acı bibərlər isə daha çox az miqdarda və yeməklərə dad vermək məqsədilə istifadə olunur.
Bibər necə istifadə olunur?
Salatlarda
Şirin bibər pomidor, xiyar, soğan, kahı və digər tərəvəzlərlə birlikdə salatlarda istifadə edilir.
Dolmada
Bibər müxtəlif ət, düyü və tərəvəz içlikləri ilə doldurularaq bişirilə bilər.
Qril yeməklərində
Bibər qril üzərində hazırlanaraq ət, balıq və digər tərəvəzlərlə birlikdə təqdim edilə bilər.
Şorbalarda
Bibər tərəvəz və ət şorbalarına əlavə edilə bilər.
Souslarda
Acı və şirin bibərlər müxtəlif sousların hazırlanmasında istifadə olunur.
Turşularda
Bəzi bibər növləri turşuya qoyularaq saxlanılır.
Bibər hansı tərəvəz və meyvələrlə yaxşı uyğunlaşır?
Bibər müxtəlif məhsullarla yaxşı uyğunlaşır:
Bibər + pomidor
Bibər + xiyar
Bibər + soğan
Bibər + kök
Bibər + badımcan
Bibər + kartof
Bibər + qarğıdalı
Bibər + avokado
Bibər + limon
Bibər + göyərti
Şirin bibər və acı bibər eynidir?
Şirin və acı bibərlər eyni Capsicum cinsinə aid müxtəlif sort və növlər ola bilər.
Onların əsas fərqi dad və acılıq səviyyəsidir.
Acı bibərlərdə kapsaisin daha yüksək miqdarda olur.
Şirin bibərlərdə isə kapsaisin çox aşağı səviyyədədir və bəzi sortlarda demək olar ki, yoxdur.
Bibər uşaqlar üçün uyğundurmu?
Şirin bibər yaşa uyğun şəkildə uşaqların qidalanmasına daxil edilə bilər.
Kiçik uşaqlara verilərkən bibər yaşa uyğun ölçüdə hazırlanmalı və sərt qabıq və toxum hissələri uşağın yaşına uyğun nəzərə alınmalıdır.
Acı bibər isə uşaqlar üçün uyğun seçim olmaya bilər və xüsusilə kiçik yaşlarda ehtiyatla yanaşılmalıdır.
İlk dəfə təqdim edilərkən kiçik porsiya ilə başlamaq məqsədəuyğundur.
Bibər alarkən nələrə diqqət etmək lazımdır?
Təzə bibər seçərkən:
Dolğun və möhkəm bibərlərə üstünlük verin.
Sortuna uyğun canlı rəngdə olmasına diqqət edin.
Qabığın hamar və sağlam olmasını yoxlayın.
Çox yumşaq və büzüşmüş bibərləri seçməyin.
Kif və çürümə olan məhsullardan uzaq durun.
Saplağının həddindən artıq qurumuş və qaralmış olmamasına diqqət edin.
Bibər necə saxlanmalıdır?
Təzə bibər soyuducuda saxlanmalıdır.
Bibərləri istifadə etməzdən əvvəl yumaq daha məqsədəuyğundur.
Artıq nəmlik bibərin daha tez xarab olmasına səbəb ola bildiyi üçün saxlanarkən bibərlərin quru olması yaxşıdır.
Kəsilmiş bibər qapalı qabda soyuducuda saxlanmalı və mümkün qədər tez istifadə edilməlidir.
Bakı və Abşeronda təzə bibər sifarişi
Bibər müxtəlif rəngləri, şirin və acı sortları, şirəli teksturası və çox yönlü istifadəsi ilə gündəlik mətbəxdə geniş istifadə olunan tərəvəzlərdən biridir.
Cənnət Meyvələri olaraq Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzlərin onlayn sifarişini təqdim edirik.
Bibər və digər təzə tərəvəzlərə baxmaq və sifariş etmək üçün veb saytımıza daxil ola bilərsiniz:
Məhsullarınızı onlayn seçin, sifarişinizi rahat şəkildə tamamlayın və təzə meyvə-tərəvəzləri ünvanınıza çatdırılma ilə əldə edin.
Bibər haqqında tez-tez verilən suallar
Bibər nədir?
Bibər Capsicum cinsinə aid bitkilərin yeməli meyvəsidir. Botaniki baxımdan meyvə, kulinariya baxımından isə tərəvəz kimi istifadə olunur.
Bibərin faydaları nələrdir?
Bibər C vitamini, karotenoidlər, folat, K vitamini, pəhriz lifi və müxtəlif bitki mənşəli birləşmələr ehtiva edir.
Bibər neçə kaloridir?
100 qram təzə şirin bibərdə təxminən 20–35 kalori ola bilər.
Bibərdə hansı vitaminlər var?
Bibərdə C vitamini, B6 vitamini, K vitamini, E vitamini, folat və A vitamini ilə əlaqəli karotenoidlər mövcuddur.
Bibər çiy yeyilə bilərmi?
Bəli. Şirin bibər yaxşı yuyulduqdan sonra çiy halda salat və qəlyanaltılarda yeyilə bilər.
Qırmızı və yaşıl bibər eynidir?
Onlar çox vaxt eyni növün müxtəlif yetişmə mərhələləri və ya sortları ola bilər. Yetişdikcə bibərin rəngi və dadı dəyişə bilər.
Acı bibər niyə acıdır?
Acı bibərin tərkibində kapsaisin adlı birləşmə olduğu üçün acı və kəskin dada malikdir.
Bibər necə saxlanılır?
Təzə bibər soyuducuda saxlanmalıdır. Kəsilmiş bibər isə qapalı qabda soyuducuda saxlanmalı və mümkün qədər tez istifadə edilməlidir.
Nəticə
Bibər, Capsicum cinsinə aid, müxtəlif rəngləri, formaları və dadları ilə seçilən çox yönlü tərəvəzlərdən biridir.
C vitamini, karotenoidlər, folat, K vitamini, pəhriz lifi və müxtəlif bitki mənşəli birləşmələr ehtiva edən bibər salatlarda, dolmalarda, şorbalarda, souslarda, qril yeməklərində və müxtəlif isti yeməklərdə istifadə edilə bilər.
Təzə bibər və digər meyvə-tərəvəz məhsullarını Cənnət Meyvələri onlayn mağazasından sifariş edə bilərsiniz.
Bakı və Abşeron ərazisində təzə meyvə və tərəvəzləri rahatlıqla onlayn sifariş edin.
Comments